Santiago de Compostela

Monumentos a San Francisco e o Sagrado Corazón

A cidade na que pasou boa parte da súa vida garda varias das obras de Francisco Asorey. A máis visible e importante é o monumento a San Francisco de Asís no que o escultor estivo a traballar entre os anos 1925 e 1930 para conmemorar o sétimo centenario da morte do santo italiano. A escultura está situada fronte á fachada do mosteiro que o propio santo mandara construír a comezos do século XIII en Compostela tras peregrinar para visitar a tumba do Apóstolo. Ademais, no patio do colexio Compañía de María pódese ver unha escultura do Sagrado Corazón de Jesús esculpida por Asorey no ano 1940.

Lalín

Monumentos a Loriga e a Aller

Dúas son as obras de Asorey que garda o municipio de Lalín, aínda que neste caso e a diferenza das compostelás, non se trata de creacións relixiosas, senón de dúas pezas ideadas para homenaxear a dúas destacadas personalidades da capital da comarca do Deza. A primeira, datada no ano 1933, está dedicada ao aviador Joaquín Loriga, famoso por formar parte na Escuadrilla Elcano que completou un “raid” aéreo entre Madrid e Filipinas en 1926 e por ser un dos pioneiros de aviación en Galicia (1927). Os seus veciños iniciaran unha subscrición popular para regalarlle un aeroplano, pero tras a súa tráxica morte nun accidente aéreo en Madrid optaron por empregar o diñeiro para erixirlle un monumento, que foi encargado a Asorey e inaugurado en 1933. Xa a finais dos anos 50 o talento do escultor volvería ser reclamado desde Lalín para  inmortalizar en pedra a outro ilustre lalinense, o matemático, sacerdote e astrónomo Ramón María Aller Ulloa.

A Coruña

Monumento a Manuel Curros Enríquez

A xestación do impoñente monumento co que a cidade da Coruña lembra ao escritor e xornalista Manuel Curros Enríquez prolongouse por espazo de case tres décadas e estivo marcada por diversos problemas. O falecemento de varios membros importantes da Real Academia Galega (entidade promotora da homenaxe), as dúbidas sobre a localización do monumento, o feito de que o primeiro concurso de ideas convocado quedara deserto e a insuficiencia dos fondos para acometer o proxecto co que Asorey gañou o segundo concurso foron algunhas das trabas que tivo que superar. Finalmente foi inaugurado en 1934 nos xardíns de Méndez Núñez, pero nunca se chegou a completar o plan inicial de depositar as cinzas de Curros nun espazo habilitado para ese efecto na parte posterior da obra.

Samos

Monumento ao Pai Feijóo

Tamén se fixo esperar a escultura coa que os responsables do mosteiro de San Xulián de Samos quixeron lembrar o paso polo cenobio dun dos seus monxes máis ilustres, Benito Jerónimo Feijóo e Montenegro, máis coñecido como o pai Feijóo (1676-1764) e un dos máis destacados representantes da ilustración. O proxecto xurdira no ano 1935, pero tivo que ser aparcado por mor da Guerra Civil e non sería retomado ata os anos 40. Finalmente, a estatua esculpida por Asorey e colocada no centro do claustro ao que dá nome o propio Feijoo foi inaugurada no ano 1947.

Vigo

Monumento a García Barbón

A importancia que o empresario e mecenas José García Barbón (1831-1909) tivo en Vigo déixase ver en edificios como o teatro que leva o seu nome e na Escola de Artes e Oficios. E tamén no monumento co que a cidade quixo demostrar o seu agradecemento uns anos despois da súa morte a este emigrante que prosperara en Cuba e que, ao seu regreso a Galicia, tras pasar uns anos en Verín natal decidiu instalarse definitivamente en Vigo. Asorey ideou neste caso unha escultura de grandes dimensións coa figura de García Barbón sentado e co deus Hermes presidindo o conxunto desde a súa parte superior. A peza foi inaugurada no ano 1927 polo Rei Alfonso XIII na avenida dedicada tamén ao mecenas e moi preto da vivenda que habitara na cidade, pero anos despois foi trasladada a unha rotonda da rúa Isaac Peral. Outra obra de Asorey en Vigo é a escultura dedicada a Eduardo Cabello, o enxeñeiro responsable das obras do porto da cidade. Esta peza está situada na zona de Bouzas e foi inaugurada só un ano despois que a de García Barbón.

Pontevedra

Monumento a Manuel Barreiro Cabanelas

Manuel Barreiro  Cabanelas (1867-1950) é outro emigrante que prosperou na emigración (Brasil), destacou polas súas obras filantrópicas e foi inmortalizado por Francisco Asorey. As importantes doazóns que realizou ao Hospital Provincial de Pontevedra e que permitiron ampliar os seus servizos en varias ocasións motivaron que a Deputación impulsase a comezos dos anos 40 do século pasado a construción dunha estatua que cambiou de localización polo menos nun par de ocasións, pero sen afastarse nunca da fachada do hospital. Orixinalmente, estaba situada sobre unha fonte, pero esta foi retirada durante un deses cambios de emprazamento.

Mondariz

Monumento ao médico Rodríguez

Relacionada coa medicina está tamén a escultura inaugurada en Mondariz en 1925. Maximino Rodríguez Fornos foi un médico que faleceu como consecuencia dunha infección mortal contraída durante a súa intervención nun parto complicado. En homenaxe á súa entrega e por subscrición popular foille encargada a Asorey unha peza na que xunto ao busto do homenaxeado álzanse unhas figuras que poden ser interpretadas tanto como deuses gregos como os protagonistas do episodio que provocou a morte do médico.

Lugo

Monumento ao alcalde López Pérez

Alcalde de Lugo durante catro períodos diferentes entre os anos 1905 e 1931, ademais de avogado e presidente do Círculo das Artes, Ángel López Pérez deixou unha pegada indeleble na cidade da Muralla ata o punto de ser designado de forma honorífica “alcalde perpetuo”. De novo, Asorey foi o escultor elixido para converter en arte unha homenaxe para a posteridade, que aínda se pode contemplar no parque Rosalía de Castro. A escultura, que inclúe unha fonte e un estanque, foi inaugurada en 1958, pero os plans para render unha homenaxe veciñal a Ángel López Pérez remontábanse a comezos dos anos 30.

Marín

Estatuas para a Escola Naval

A Escola Naval Militar de Marín pode presumir de albergar un total de catro creacións de Asorey. Todas elas foron encargadas con motivo do traslado do centro de estudos da Armada desde Cádiz a Marín e a súa inauguración en 1943. Nesa data Asorey xa concluíra unha escultura en pedra dedicada á Virxe do Carmen, patroa das xentes do mar, e unha estatua en bronce de Álvaro de Bazán, famoso almirante do século  XVI. Nos anos seguintes sumaríanselles os bustos dedicados a outros dous ilustres mariños: Isaac Peral e José Luis Díez.

Cangas

Monumento a Soage

Outra das estatuas que Asorey tallou para homenaxear a un filántropo atópase en Cangas. O monumento dedicado a José Félix Soage está datado en 1924 e foi colocado un ano antes de que se inaugurase a praza de abastos sufragada cos donativos deste cangués emigrado a Arxentina. A peza está formada polo busto de Soage e a imaxe dun mariñeiro sostendo un remo e atópase nos xardíns que levan tamén o nome do  filántropo.

Cambados

Monumento a Cabanillas e homenaxe a Asorey

A localidade que viu nacer a Asorey tampouco podía permanecer allea ao legado do escultor. Nas súas rúas pódese ver o monumento levantado en memoria doutro veciño ilustre da localidade e ao que ao estivo unido por unha relación de amizade e por diversos paralelismos nas súas traxectorias: Ramón Cabanillas. O denominado “poeta da raza” foi homenaxeado polo “escultor da raza” cunha peza composta por un gran bloque de pedra sobre un pedestal no que se pode ver un busto do escritor. A obra, situada no Paseo da Calzada, foi inaugurada un ano antes da morte do escultor, que pouco tempo despois sería o destinatario da súa propia homenaxe. Neste caso foron dous dos seus discípulos, José Cao Lata e Joaquín Gil Armada, os encargados de dar forma a unha peza inaugurada en 1965 na praza dedicada tamén a Asorey e na que ademais do rostro en bronce do escultor pódese ver unha réplica dunha das súas creacións máis famosas: A Naiciña.

Museo Etnolúdico de Galicia

Ponteceso

Na localidade bergantiñá de Ponteceso atópase este auténtico paraíso para os amantes dos xogos e os xoguetes. Máis de 4.000 pezas procedentes de todo o mundo forman a colección deste centro no que conviven culturas milenarias, xogos tradicionais galegos e exemplos de como evolucionaron as prácticas deportivas. Os visitantes terán tamén a oportunidade de participar nalgunhas das actividades que alí se organizan como talleres de plastilina, origami ou construción de xoguetes. Máis información aquí.

Aldea Grobit

O Grove

Os hobbits, personaxes creados polo escritor J.R.R. Tolkien, teñen uns parentes na Toxa, a pequena e famosa illa situada no municipio pontevedrés do Grove. O seu lugar de residencia, a Aldea Grobit é un parque infantil formado por pequenas vivendas que parecen brotar da terra (unha delas pódese visitar), zonas de xogo e troncos multicolores. O espazo está situado nun parque forestal de gran valor natural habitado tamén por un par de apracibles burros, sempre dispostos a interactuar cos visitantes. Máis información aquí.

Illa do Covo

Pontevedra

Esta pequena illa fluvial situada nas augas do río Lérez combina cultura, lecer e diversión para converterse noutro destino ideal para as familias. Alí sitúanse as pezas do proxecto artístico bautizado como a  Illa dás Esculturas, zonas para o paseo e un espazo para o lecer en familia. É, ademais, escenario dunha orixinal proposta denominada Descubrindo a Illa do Covo, que anima aos participantes a descubrir o patrimonio artístico e natural do lugar a través dunha ruta guiado por oito vídeos. Máis información aquí.

Cidade da Cultura

Santiago de Compostela

O complexo levantado no monte Gaiás ofrece numerosas propostas para gozar dunha xornada de xogos e diversión en familia. O rocódromo e a pista de skate do Xardín do Teatro e a zona de xogos do Parque da Balea farán as delicias de nenos e mozos, mentres que aqueles que prefiran pasear ou relaxarse nunha contorna verde poderán facelo no Parque do Lago, no Xardín Literario ou no Bosque de Galicia. Máis información aquí.

Domus

A Coruña

Os seus máis de 150 módulos interactivos converten este museo coruñés nun lugar ideal para aprender e reflexionar sobre os seres humanos dunha forma lúdica e divertida. Na actualidade, por mor da  covid, ofrece tres actividades (maker@domus, atapuerca@domus e misión@domus) previa reserva de prazas destinadas a grupos de conviventes. Máis información aquí

Museo Galego do Xoguete

Allariz

Entre a ampla oferta museística do municipio ourensán de Allariz hai un oco tamén para o mundo do xoguete. O Museo Galego do Xoguete, situado no pazo do antigo xulgado, acolle unha colección de xogos e xoguetes de épocas moi diferentes. Máis información aquí.

Colección de Trens Fernández Pacheco

Ourense

A historia e evolución do mundo do ferrocarril está condensada nas máis de 4.000 pezas desta colección que abarca desde as primeiras máquinas de vapor ata a alta velocidade. Entre as súas réplicas a escala non faltan trens míticos como o Orient  Express ou a máquina empregada polo cómico Buster Keaton na película “O maquinista da Xeneral”. A colección pódese visitar no Centro Cultural Marcos Valcárcel. Máis información aquí.

Granxa de Briz

Marín

Lagos, tobogáns, xogos integrados na natureza e espazos para o paseo danse cita nun recinto que ata comezos do século XIX formou parte das posesións do mosteiro de Oseira. O lugar inclúe tamén un espazo denominado Parque dos Sentidos con cinco zonas diferenciadas para estimular o tacto (con texturas diferentes), o oído (con instrumentos musicais de gran tamaño), a vista (coas panorámicas que ofrece o lugar), o olfacto (con plantas aromáticas) e o gusto (con árbores froiteiras).

Máis información aquí.

Museo de Maxia Kiko Pastur

Santiago de Compostela

Desde novembro do 2020, o mundo do ilusionismo dispón dun espazo propio e monográfico na zona vella de Compostela. O mago Kiko  Pastur é o impulsor e director deste museo no que é posible observar aparellos e pezas históricas, ver reproducións dalgúns dos números dos grandes magos da historia e sorprenderse con ilusións ópticas que desafiarán a nosa mente. Máis información aquí.

O Morrazo é tamén terra de patrimonio prehistórico. Nela atópanse todas as tipoloxías de petróglifos de estilo atlántico: desde composicións circulares a representacións de cervos, labirintos e mesmo gravados nos que se aprecia o deseño de armas de caza.

Entre os máis importantes atópanse os da praia de Mogor, en Marín. Trátase de tres conxuntos de obras inscritas sobre rochas, a Pedra do Labirinto, a dos Campiños e a Laxe dos Mouros. Nelas vense con moita claridade deseños en forma de labirinto, formas que trazan un pasado común entre os pobos que habitaron esta zona nos tres milenios antes de Cristo e as que viviron en rexións tan afastadas coma Siria na mesma época.

Estímase que os petróglifos de Mogor teñen unha antigüidade de entre cinco e tres mil anos, e non son nin de lonxe os únicos atractivos prehistóricos do municipio. En Marín hai numerosas mámoas, castros e parafitas que falan dun pasado moi vivo. Nos últimos tempos tentouse recuperar polo menos parte deste patrimonio, moi presente na zona sur da comunidade galega.

É difícil determinar hoxe en día cal era a finalidade destes gravados. O certo é que se atopan case sempre fóra dos poboados e en lugares que adoitaban ser pasos naturais dunha aldea a outra, ao pé de camiños transitados durante séculos e, tamén, en puntos estratéxicos para a vixilancia. É o caso dos petróglifos de Mogor. Desde as penas nas que están realizados pode contemplarse unha preciosa panorámica da ría de Pontevedra, coa praia que lles dá nome en primeiro termo. Xa non é tempo de albiscar no horizonte en busca de inimigos, senón de deleitarse coa vista e quizá, despois, baixar ao areal a tomar un baño refrescante.

Porque unha das características máis interesantes deste lugar para o viaxeiro é a súa situación, a poucos metros do mar e nunha das zonas de praias máis populares da contorna da cidade de Pontevedra. Nos meses de verán, o areal de Mogor e os seus veciños Aguete e Portocelo acollen a numerosos veciños da capital provincial que chegan na liña de autobús aínda hoxe coñecida como “trole”, polo antigo trolebús. Hai tamén unha maneira aínda máis atractiva de acceder a este trío de praias singulares e ben dotado de servizos hostaleiros: utilizar a antiga estrada costeira, hoxe convertida en vía especialmente deseñada para os ciclistas, que comeza na parte traseira doutro dos lugares que fan coñecido a Marín en toda España: a Escola Naval Militar.